Opdrachtgevers besparen met BIM
Met een 3D Bouw Informatiemodel (BIM) besparen opdrachtgevers 15 - 20 % op de kosten van bouwwerken. Bovendien zorgt zo'n BIM voar de integratie van het bouwproces. Dat zegt Wubbo Hazewinkel,voorzitter van de vereniging Building Smart, die met haar leden werkt aan de verdere ontwikkeling van open uitwisselingstandaards voor bouwsoftware. Building Smart wordt sinds kort gefaciliteerd door CURNET. Oit bevordert de samenwerking met de Bouw Informatieraad (BIR).
De ontwikkelingen rond de verdere
digitalisering van het bouwproces
zijn niet meer te stuiten. Een toenemend
aantal architecten, aannemers
en constructeurs werkt
met een digitaal 3D model van een
bouwwerk. De intelligentie van het
BIM zit, behalve in het geometrische
model, in de software die
gekoppeld is aan de verschillende
bouwdelen en aan het bouwwerk
als geheel. De meeste softwarepakketten
zijn ontwikkeld om een
aspect van het bouwwerk te berekenen,
zoals wapening, energieprestatie of logistiek. Die software
moet via een uitwisselingsstandaard
kunnen communiceren met
een BIM.
Al een aantal jaren wordt
internationaal gewerkt aan uitwisselingsstandaards.
Dat gebeurt
in de International Alliance for
Interoperability (IAI) waarin standaards
worden onlwikkeld die in
ISO-verband worden vastgelegd.
Binnen de IAI is Building Smart Benelux de vereniging die deze
landen vertegenwoordigt. Architect
Wubbo Hazewinkel is voorzitter
van Building Smart Benelux en
overtuigd van de voordelen van
een BIM: 'voor opdrachtgever en
architect is een BIM te gebruiken
voor de simulatie van een gebouw
in de initiatieffase, waarmee je de
haalbaarheid van het antwerp kunt
onderzoeken, maar het BIM kan in
elke fase van het bouwwerk worden
gebruikt, ook in de beheerfase,
en dat is voor opdrachtlgevers
als bijvoorbeeld ziekenhuizen een
interessant gegeven. BIM is een
continue digitale informatiedrager
waarmee alle partijen, ook onderaannemers
en toeleveranciers
kunnen werken. Via uitwisselingssoftware
kan allerlei software voor
calculaties, gebouwprestaties,
materialen en bouwlogistiek, en
ook objectenbibliotheken worden
gekoppeld. Dat houdt in dat iedere
partij zijn data uit het BIM kan inlezen en niet, zoals nu, zijn data
weer opnieuw moet inkloppen met
alle risico's van dien.
Het digitaal
communiceren in het bouwproces
kan volgens Hazewinkel een efficiency winst opleveren van 15 tot
20%; een welkom signaal voor opdrachtgevers
in deze tijd van recessie.
Voorwaarde is wel dat het BIM
in alle fasen van het bouwproces
wordt toegepast, en niet in deelprocessen,
want nu wordt door architecten
en aannemers nog voor
al gewerkt met eigen 'BIMmetjes'.
De verdere toepassing van een
volledig BIM wordt nu nog geremd
door het niet volledig uitwisselbaar
zijn van bouwsoftware. Hazewinkel:
'we zijn in ons land al heel ver
met die uitwisselingsstandaards,
zoals binnen COINS en ook met
VISI, maar we zijn er nog niet. Onlangs
heeft prof. Bauke de Vries
van de TU/e, tevens bestuurslid,
onderzocht dat 80 % van de veelgebruikte
software op basis van de internationale IFC-slandaard uitwisselbaar
is. Dat lijkt mooi, maar
er is nog veel handmatige controle
nodig, er is dus nog veel te doen
op dit gebied.
Aquarium
Een voorbeeld van nog niet goed
aansluitende software is die voor
de simulatie van windhinder rond
gebouwen. De traditionele manier
om dit te simuleren is onderzoek
aan een schaalmodel in een windtunnel,
maar de optimalisalie van
het ontwerp met zo'n schaalmodel
is kostbaar. Daarom is er software
ontwikkeld om die simulatie met
de computer uit te voeren, maar
dit programma kan nog niet communiceren met een BIM, daarvoor
is een uitwisselingsstandaard
nodig. Hazewinkel: 'dit soort
ontwikkelingen worden via de IAI
internationaal uitgevoerd als een
Aquariumproject: productontwikkeling
on the job waaraan diverse
bedrijven via internet internationaal
een bijdrage leveren. Uiteindelijk
gaat het ons om het ontwikkelen
van open IFC-standaarden, en
daarvan wordt iedereen blij: de
bouwwereld, de softwarebedrijven
en vooral de opdrachtgevers. Maar
we moeten ook reeel zijn, want de
ombouw van software kost veel
geld en daarvoor is ook tijd nodig'.
Integratie bouwproces
De invoering van een BIM in steeds
meer projecten betekent ook dat
het traditionele bouwproces gaat
veranderen. Gerrie Muhren, eveneens
bestuurslid en coordinator
bij CUR Bouw & Infra: 'een BIM
dwingt je tot beter nadenken aan
het begin van het ontwerpproces.
Sterker nog: het BIM is de enabler
van verbetering van het bauwproces,
want bij BIM moet je samenwerken.
Daarmee doet BIM het
zelfde als waar een programma als
PSIBouw de afgelopen vier jaar al
aan heeft gewerkt'.